A política, os músicos e as cancións

Miguel Alonso

Creo que xa escribín algunha vez sobre isto. Perdo os nervios cando comento calquera cousa sobre un tema (o que sexa) e alguén me responde que non se pode politizar todo e que a política só leva ao enfrontamento. Vale calquera tema, dende a morte de Adolfo Suárez ao recibo da luz. E o tema cabréame, de verdade. Non é a miña intención ir de intelectualoide lembrando a acertada frase de Bertolt Brecht sobre os analfabetos políticos, mais ten toda a razón do mundo cando explica que a política é que decide o prezo do pan e da auga, e que o analfabetismo político é o que crea menores abandonados e políticos corruptos.

Cabréome aínda máis cando vexo a algún compañeiro músico expresando que non hai que mesturar política e música, coma se a arte fose un ente puro e cristalino e non servise dende o comezo dos tempos para mandar mensaxes, información e ideas. O terríbel é que, detrás das afirmacións deses compañeiros, vese un conformismo que asusta e unha ideoloxía que, creo, teñen medo de mostrar en público.

Mais, como non se vai filtrar a realidade social nas cancións? Só de amor viven os homes e mulleres que se dedican á música? Non lles afecta o prezo dos alugares, das hipotecas, da crise? Eu non son, con perdón, unha ninfa dos bosques que toca libre o seu ukelele debaixo dunha árbore.

O gracioso é logo ver a músicos que, por suposto, non falan de nada disto nas súas letras significarse politicamente sobre o que lles interesa: sobre deus, o aborto ou a “liberdade” en determinados países, mentres critican a compañeiros que se manifestan contra as guerras, a corrupción ou o imposto do IVE cultural, acusándoos de estar “manipulados” ou de “manipular”. Xa.

E, iso si, non me veñan co cliché dos cantautores (en xeral, cada vez máis domesticados e afastados da canción social). Hai exemplos das dúas cousas en todos os tipos de música: O mesmo vale para os rapeiros, para os heavys e, mesmo, para os músicos pop. A realidade social aféctanos a todos e logo xa é cousa de cada un saber, en conciencia, se debe dar conta desta ou debe calar.

E outro día, se lles parece, falamos da cuestión lingüística na música.